Van een dakoppervlak van 100 m² vang je in Nederland gemiddeld 64.000 tot 72.000 liter regenwater per jaar op. De exacte opbrengst hangt af van:
In dit artikel lees je hoe je de opbrengst van jouw dak stap voor stap berekent, welke factoren de uitkomst beïnvloeden en welke fouten je beter kunt vermijden.
Hoeveel regenwater vangt jouw dak op?
Voordat je een regenwateropvangsysteem kiest of laat installeren, wil je exact weten hoeveel regenwater je dak opvangt. De berekening wordt gedaan vanuit een vaste formule, aangevuld met een correctiefactor die rekening houdt met onvermijdelijke verliezen.
Samen geven de formule en de correctiefactor een realistische inschatting van de hoeveelheid regenwater die je echt kunt opvangen.
De formule voor regenwateropvang
De basisformule voor regenwateropvang is: dakoppervlak × neerslag × correctiefactor = liters regenwater. Stel dat je een dakoppervlak hebt van 200 m² en in jouw regio valt gemiddeld 800 mm neerslag per jaar. Met een correctiefactor van 0,85 voor een standaard hellend dak levert dat 200 × 800 × 0,85 = 136.000 liter per jaar op.
Dat is een aanzienlijke hoeveelheid regenwater die je kunt inzetten voor toiletspoeling, schoonmaak of buitengebruik, zonder drinkwater te gebruiken.
Waarom je een correctiefactor gebruikt
Niet al het regenwater dat op je dak valt, bereikt ook daadwerkelijk de opvangtank. Een deel verdampt namelijk direct na de bui, een deel blijft kleven aan het dakoppervlak en een deel gaat verloren via de overloop bij hevige neerslag. De correctiefactor, ook wel afvoercoëfficiënt of runoff-factor genoemd, houdt rekening met al deze verliezen.
Voor dakpannen of betonnen daken ligt deze factor doorgaans tussen 0,80 en 0,90. Voor groene daken is de factor lager, omdat de begroeiing meer regenwater vasthoudt. Door de juiste factor te gebruiken, voorkom je dat je een systeem kiest dat te klein is voor je werkelijke wateropbrengst of te groot voor wat je dak in werkelijkheid oplevert.
Benieuwd hoeveel liter regenwater jouw dak per jaar werkelijk oplevert?
Neem vrijblijvend contact met ons op. Wij rekenen het voor je door op basis van jouw dakoppervlak, daktype en regio, zodat je precies weet welk systeem bij jouw situatie past.
Dakoppervlak berekenen voor regenwateropvang
Een nauwkeurige berekening van je dakoppervlak is de basis van een betrouwbare schatting van de hoeveelheid regenwater die je kunt opvangen. De berekening verschilt per daktype en het maakt een groot verschil welke dakdelen je wel of niet meetelt. De drie situaties hieronder laten zien hoe je per situatie het juiste oppervlak bepaalt.
Dakoppervlak plat dak berekenen
Bij een plat dak is de berekening rechtlijnig: lengte × breedte = dakoppervlak in m². Meet de buitenafmetingen van het dakdeel dat water afvoert naar jouw systeem. Bij een plat dak van 15 meter lang en 8 meter breed is het bruikbare dakoppervlak dus 120 m². Dit getal voer je direct in als eerste waarde in de formule. Heb je meerdere dakdelen die afwateren op hetzelfde systeem, tel dan de oppervlaktes van alle daken bij elkaar op.
Dakoppervlak hellend dak berekenen
Bij een hellend dak gebruik je niet het werkelijke dakoppervlak langs de schuine zijde, maar het grondoppervlak van het aangesloten dakdeel. Dat is de horizontale projectie, gezien van bovenaf.
De reden is simpel: regenwater valt verticaal naar beneden en de hoeveelheid water die een dakdeel opvangt, hangt af van het grondoppervlak dat het afdekt, niet van de hellingshoek.
Voor een horizontaal gemeten dakdeel van 12 meter lang en 5 meter diep reken je dus met 60 m², ongeacht de dakhelling.
Alleen aangesloten dakdelen meetellen
Een veelgemaakte fout is het volledige dakoppervlak meenemen in de berekening, terwijl maar een deel van je dak water levert aan de tank. Tel daarom alleen de dakdelen mee die via een regenpijp of afvoer daadwerkelijk op jouw opvangsysteem zijn aangesloten.
Watert de achterzijde van je dak af naar het riool en de voorzijde naar de tank, dan reken je alleen met de voorzijde van je dak. Wie met een te groot oppervlak rekent, schat de opbrengst te hoog in en kiest uiteindelijk een tank die te groot is voor wat het dak werkelijk opvangt.
Wil je zeker weten welke dakdelen je kunt meetellen en wat jouw dak werkelijk oplevert?
Vul ons contactformulier in. Onze specialisten bepalen graag samen met jou het juiste dakoppervlak en de juiste berekening voor jouw situatie.
Opvang van je dak per regenbui en per jaar
De formule en het dakoppervlak zijn nu helder. De volgende stap is het vertalen van die gegevens naar wat je systeem in de praktijk oplevert: per regenbui en over een heel jaar. Die twee berekeningen samen bepalen hoe groot je tank moet zijn en hoeveel regenwater je op jaarbasis echt kunt gebruiken.
Regenwateropvang per regenbui
De opbrengst per regenbui hangt af van de hoeveelheid neerslag en het aangesloten dakoppervlak. Bij een bui van 10 mm op een dakoppervlak van 100 m² levert dat 100 × 10 × 0,85 = 850 liter op in één keer.
Buien van 20 tot 30 mm komen in Nederland regelmatig voor. Bij een flinke bui kun je dus op datzelfde dak al snel zo’n 1.700 tot 2.550 liter regenwater opvangen.
Hoeveel van dat regenwater je ook daadwerkelijk kunt opslaan, wordt bepaald door de grootte van je regenwatertank. Een te kleine tank raakt snel vol en verliest de rest via de overloop.
Een grote tank lijkt handig, maar is dat niet altijd. Bij normale buien wordt de tank vaak maar deels gevuld, waardoor er in droge periodes minder water beschikbaar is dan je verwacht.
Regenwateropvang per jaar
In Nederland valt gemiddeld 800 mm neerslag per jaar. Op een aangesloten dakoppervlak van 100 m² met een correctiefactor van 0,85 komt dat neer op circa 68.000 liter per jaar.
Voor een bedrijfspand met een dakoppervlak van 1.000 m² loopt de jaaropbrengst al op tot 680.000 liter. Al dat opgevangen regenwater zet je structureel in voor toiletgroepen, schoonmaak of buitengebruik, waarmee je drinkwater bespaart.
Houd er rekening mee dat neerslag niet gelijkmatig over het jaar verdeeld is. Droge zomermaanden wisselen af met nattere herfst- en winterperiodes. Die onregelmatigheid heeft invloed op de beschikbaarheid van water op het moment dat je het nodig hebt.
Wil je weten hoe groot jouw tank moet zijn om ook tijdens droge periodes voldoende regenwater beschikbaar te hebben?
Plan een vrijblijvend adviesgesprek. Wij berekenen op basis van jouw jaaropbrengst en dagelijks waterverbruik precies welk tankvolume voor jouw situatie het meeste oplevert.
Factoren die de werkelijke hoeveelheid regenwateropvang bepalen
De berekening geeft je een goede schatting van de hoeveelheid regenwater die je dak per jaar oplevert. Maar de werkelijke opbrengst in liters hangt af van een aantal factoren die per situatie sterk verschillen. Door rekening te houden met deze factoren, bereken je de opbrengst van je dak nauwkeuriger en kies je een regenwatersysteem dat perfect aansluit op jouw situatie.
De hoeveelheid neerslag in jouw regio
Nederland en België kennen regionale verschillen in neerslag die direct van invloed zijn op de hoeveelheid regenwater die je kunt opvangen. Aan de kust en in het westen van Nederland valt gemiddeld iets meer regen dan in het oosten en zuiden van het land. In de kustprovincies ligt het jaargemiddelde rond de 850 mm, terwijl dat in sommige binnenlandse gebieden dichter bij 700 mm ligt.
In België is dat vergelijkbaar. In de Ardennen valt aanzienlijk meer neerslag dan in de vlakkere provincies in het noorden. Gebruik voor een nauwkeurige berekening de neerslaggegevens van het KNMI voor Nederland of het KMI voor België, bij voorkeur gebaseerd op het langjarig gemiddelde van jouw specifieke gemeente.
Het type dak
Het materiaal en de opbouw van je dak bepalen hoeveel regenwater er daadwerkelijk afstroomt naar het opvangsysteem. Dakpannen, leien en bitumineuze dakbedekking laten water goed afstromen en hebben een hoge runoff-factor van 0,80 tot 0,90.
Een groen dak werkt anders. De planten en de laag waarin ze groeien, houden een groot deel van de regen vast. Daardoor stroomt er minder water direct van het dak af. De runoff-factor ligt meestal tussen 0,30 en 0,50. Hoe dikker deze groeilaag is, hoe meer regenwater het dak kan vasthouden.
Een oud dak of een dak met veel mos voert regenwater minder goed af dan een schoon en glad dak. Kies de correctiefactor daarom op basis van de echte situatie op je dak, niet op basis van een standaardgemiddelde.
Verlies door afstroming, verdamping en overloop
Zelfs met een nauwkeurige berekening gaat er in de praktijk altijd een deel van het regenwater verloren. De voornaamste oorzaken zijn:
Daarom reken je altijd met een correctiefactor. Je gaat dus niet uit van de totale hoeveelheid regen die op het dak valt, maar van de hoeveelheid die je realistisch kunt opvangen. Met een schone goot, een goed filter en regelmatig onderhoud beperk je het verlies zoveel mogelijk.
Benieuwd hoeveel regenwater jouw dak werkelijk oplevert, rekening houdend met jouw daktype, regio en verliezen?
Neem vrijblijvend contact met ons op. Onze specialisten vertalen alle factoren naar een berekening die klopt voor jouw specifieke situatie.
Veelgemaakte fouten bij het berekenen van regenwateropvang van een dak
Een berekening die er op papier goed uitziet, kan in de praktijk flink tegenvallen als je uitgaat van verkeerde aannames. De fouten die mensen meestal maken, hebben niet zozeer te maken met de formule zelf, maar met onjuiste gegevens die ze gebruiken. De onderstaande drie valkuilen zorgen ervoor dat de regenwateropbrengst structureel te hoog of te laag wordt ingeschat.
Het volledige dak meetellen terwijl maar één regenpijp is aangesloten
Veel mensen meten het totale dakoppervlak op en gebruiken dat getal in de berekening, terwijl niet elk dakdeel op het opvangsysteem is aangesloten. Een woning met vier dakdelen heeft vaak meerdere regenpijpen, waarvan er slechts één naar de tank leidt. De overige dakdelen voeren het water direct af naar het riool of de bodem.
Als je alle vier de dakdelen meetelt, bereken je een opbrengst die twee of drie keer zo hoog uitvalt als wat je systeem werkelijk levert. Het gevolg is een tank die structureel onderpresteert ten opzichte van de verwachting.
Rekenen zonder verliesfactor
Laat je de correctiefactor weg, dan reken je te optimistisch. Je gaat dan uit van alle regen die op het dak valt, terwijl je in de praktijk altijd een deel verliest. Daardoor schat je de opbrengst al snel 10 tot 20 procent te hoog in.
Bovendien verschilt de correctiefactor per daktype, dus een generieke aanname werkt ook niet. Een bitumineus plat dak heeft een andere afvoerwaarde dan een groen dak of een dak met dakpannen. Reken altijd met de specifieke factor die past bij jouw situatie.
Jaaropbrengst verwarren met opslagcapaciteit
De jaaropbrengst geeft aan hoeveel regenwater je dak over een heel jaar kan opvangen. De opslagcapaciteit geeft aan hoeveel regenwater er in je tank kan worden opgeslagen. Die twee zijn fundamenteel verschillend, maar worden regelmatig door elkaar gehaald.
Een dak dat 80.000 liter regenwater per jaar opvangt, doet dat in tientallen buien verspreid over het jaar. Als je dus een tank hebt van maar 5.000 liter en er in één week 12.000 liter valt, verdwijnt het grootste deel onbenut via de overloop.
De tankgrootte bepaal je niet op basis van de jaaropbrengst, maar op basis van jouw dagelijks waterverbruik en de periodes tussen buien.
EXPERT TIP VAN FRED
“Jouw dak levert meer op dan je denkt.”
Eerlijk gezegd verbaast het me nog steeds hoeveel water er onbenut van daken afstroomt. Een hellend dak van 150 m² levert op jaarbasis al snel 100.000 liter regenwater op. En al dat regenwater valt gewoon gratis uit de lucht. Dat is meer dan genoeg voor toiletspoeling, schoonmaak en buitengebruik gedurende het hele jaar.
En wat ik je aanraad: laat die berekening over aan een specialist die jouw dakoppervlak, daktype en regio in één keer goed doorrekent. Dan weet je niet alleen hoeveel regenwater je dak oplevert, maar ook welk systeem daar precies bij past. Dat scheelt tijd, gedoe en de kans op een systeem dat toch niet helemaal aansluit bij jouw situatie.
Regenwater opvangen begint in het GEP Experience Center
FAQ – Hoeveel regenwater kan ik opvangen van mijn dak?
De formule blijft gelijk, maar de correctiefactor is lager. Een groen dak houdt een groot deel van de neerslag vast in de begroeiing en het substraat.
Gebruik voor een groen dak een correctiefactor tussen 0,30 en 0,50, afhankelijk van de dikte van het substraat. Hoe dikker de groeilaag, hoe minder water er afstroomt naar de tank. Een standaard dakpan of bitumineus dak heeft een factor van 0,80 tot 0,90.
Ja, elk dakoppervlak dat is aangesloten op een afvoer is bruikbaar voor regenwateropvang. Schuren, garages, carports en overkappingen zijn vaak aantrekkelijk omdat ze een compact en goed bereikbaar dakoppervlak hebben.
Bereken het opvangvolume op dezelfde manier als bij een woning of bedrijfspand: dakoppervlak × neerslag × correctiefactor. Let er wel op dat de goot en regenpijp schoon en goed afgesteld zijn, omdat kleinere dakoppervlakken minder buffer hebben bij vervuiling.
Regenwater Experience Center in Gorinchem
Je kunt de filters, tanks en pompen zien en ervaren in Gorinchem. Maak gerust een afspraak en zie het met eigen ogen.
Klantenservice van 8.30 uur tot 17.00 uur
We staan je graag te woord bij vragen over onze producten, systemen of oplossingen.
One Stop Shop
GEP biedt een totaaloplossing. Dus rechtstreeks kopen bij diegene die engineert en produceert.
Eigen servicedienst
GEP heeft een eigen servicedienst om te ondersteunen bij projecten, inbedrijfnames, service en onderhoud.
Neem contact op met GEP
Wil je ook regenwater opvangen? Of heb je behoefte aan informatie, advies of een systeem op maat? Neem dan contact met ons op, we helpen je graag! en je ontvangt van ons een offerte voor jouw specifieke watersysteem.
Stel je vraag over regenwater opvangen:
