Energie uit regenwater voor duurzaam verwarmen en koelen

Energie uit regenwater is het benutten van warmte of koude in opgeslagen neerslag. De toepassing ondersteunt verwarming en koeling, maar wekt geen elektriciteit op. De haalbaarheid volgt uit de waterbalans, het temperatuurverloop en de energievraag van het gebouw.

Waar komt de energie in regenwater vandaan?

Neerslag krijgt onderweg naar de opslag een temperatuur die wordt beïnvloed door lucht, oppervlakken en de omgeving van de waterberging. De beschikbare warmte of koude ontstaat dus door natuurlijke uitwisseling, niet door een afzonderlijk opwekkingsproces.

Tijdens de opvang van regenwater

Een dak, terras of verhard terrein draagt warmte over aan afstromend water. Zoninstraling, schaduw, buitentemperatuur, materiaalsoort en verblijftijd sturen de instroomtemperatuur van regenwater. De gekozen opvangzone bepaalt tegelijk hoeveel vuil met de neerslag meekomt. Verkeersbelaste verharding vraagt bijvoorbeeld een andere beoordeling dan een schoon dakvlak.

Tijdens de opslag van regenwater

Tankwand, bodem en buitenlucht blijven energie uitwisselen met de watervoorraad. Nieuwe neerslag mengt zich met het opgeslagen volume en verschuift de temperatuur opnieuw. Het herstel na verwarming of koeling heet regeneratie. Bij thermisch gebruik kan de regenwaterput als thermische accu en warmteput functioneren. Opslagvorm, ligging en snelheid van verversing bepalen de regeneratiesnelheid.

Benieuwd hoeveel warmte of koude regenwater in jouw situatie kan leveren?

We brengen in kaart hoe opvang, opslag en verversing de mogelijkheden voor jouw situatie bepalen.

Fred Prins regenwaterexpert GEP

Hoe wordt opgeslagen regenwater gebruikt voor verwarming en koeling?

Een thermische regenwaterinstallatie verbindt de opvang met het klimaatsysteem van een gebouw. Zes stappen brengen de energie gecontroleerd van de waterberging naar de gewenste toepassing.

  • Regenwater opvangen en opslaan begint met filters die bladeren en grofvuil verwijderen voordat het water in de put of tank komt.

  • Energie overdragen met een warmtewisselaar die warmte of koude uit het regenwater haalt zonder de waterstromen te mengen.

  • Temperatuur aanpassen met een warmtepomp die de gewonnen energie geschikt maakt voor gebruik in het gebouw.

  • Energie verdelen en regelen: pompen en sensoren leveren de juiste hoeveelheid energie en bewaken de installatie.

  • Verwarmen gebeurt door warmte uit het opgeslagen regenwater geschikt te maken en aan het gebouw af te geven.

  • Koelen gebeurt door warmte uit het gebouw af te voeren en in het opgeslagen regenwater op te nemen.

Hoeveel energie kan opgeslagen regenwater leveren?

De grootte van de tank zegt niet automatisch hoeveel energie het thermische systeem kan leveren. Een betrouwbare inschatting ontstaat pas wanneer je de volgende vijf factoren per periode samen beoordeelt.

  • De beschikbare hoeveelheid water bepaalt hoeveel warmte of koude tijdelijk kan worden gebufferd

  • Het bruikbare temperatuurverschil bepaalt hoeveel energie uit het regenwater kan worden gehaald

  • Nieuwe neerslag bepaalt hoe snel de watervoorraad na gebruik of droogte wordt aangevuld

  • De energievraag van het gebouw bepaalt hoeveel vermogen op ieder moment nodig is

  • Het energiegebruik en de verliezen van de installatie bepalen hoeveel nuttige energie het gebouw bereikt

Bij veel projecten dient regenwater als aanvullende energiebron. Regenwater levert een deel van de normale warmte- of koudevraag. Een piekvoorziening levert extra warmte of koude tijdens pieken en minder gunstige perioden.

EXPERT TIP VAN FRED PRINS

“Wat levert de regenwaterberging als het erop aankomt?”

Kijk niet alleen naar hoeveel warmte of koude de regenwaterberging gemiddeld per jaar kan leveren. Bereken ook wat het systeem aankan tijdens een koude of warme periode met weinig regen en een hoge energievraag. Zo wordt duidelijk of de regenwaterberging genoeg vermogen levert en wanneer een aanvullende energiebron nodig is.

Fred Prins regenwaterspecialist GEP

Wanneer is energie uit regenwater interessant?

Thermische energie uit regenwater is vooral interessant wanneer een waterberging dicht bij een gebouw met een voorspelbare warmte- of koudevraag ligt. Binnen aquathermie en energie uit water vormt opgeslagen regenwater daarmee een lokale bron voor verwarming en koeling. Door het energiesysteem vroeg te ontwerpen, kunnen ontwerpers de leidingen, techniekruimte en aansturing goed inpassen. 

Bij projecten met een bruikbare waterberging

Nieuwbouw en herontwikkeling bieden ruimte om opvang, leidingroutes en techniekruimte vroeg op elkaar af te stemmen. Ook gebiedsprojecten met een verplichte waterberging kunnen de beschikbare infrastructuur een tweede functie geven.

Bij gebouwen met een passende energievraag

Gebouwen met lagetemperatuurverwarming, comfortkoeling en een voorspelbaar gebruikspatroon zijn vaak geschikt voor thermische energie uit regenwater. Bij aquathermie voor gebouwen en projecten is deze aansluiting tussen energievraag en waterbron cruciaal. Het bepaalt in belangrijke mate welke bijdrage het systeem kan leveren. Een combinatie van zomerkoeling en winterverwarming biedt extra waarde wanneer de waterberging tussen beide bedrijfswijzen voldoende herstelt.

Bij combinaties met waterhergebruik

Een regenwateropslag voor toiletspoeling, irrigatie of proceswater kan ook dienen als thermische bron voor verwarming en koeling. Wanneer je aquathermie en waterberging combineren wil, moet waterhergebruik en thermische benutting als één systeem ontworpen zijn. Waterverbruik beïnvloedt zowel het beschikbare watervolume als de temperatuur in de opslag.

Benieuwd of energie uit regenwater interessant is voor jouw woning, gebouw of project?

We onderzoeken graag waar de grootste kansen liggen voor jouw situatie.

Stijn Suijkerbuijk regenwaterexpert GEP

Waterkwaliteit en hergebruik van regenwater voor energie

De plek waar het regenwater vandaan komt, bepaalt hoe het water gefilterd en behandeld moet worden. Daarom is het essentieel dat de waterkwaliteit vanaf de eerste verkenning onderzocht en meegenomen wordt in het ontwerp.

Daken en verhardingen leveren niet dezelfde waterkwaliteit

Dakmateriaal, verkeer, strooizout, olie, metalen en organisch vuil kunnen de samenstelling van regenwater veranderen. Een risicoanalyse koppelt het opvangoppervlak aan lokale regels en aan de eisen van toiletspoeling, irrigatie of een technisch proces.

Voorbehandeling beschermt de thermische installatie

Bladvangers, bezinking en filters verwijderen bladeren en vuil uit het regenwater. Daarmee voorkomen ze ophoping van slib, verstoppingen en aangroei in de installatie. Ontwerpers stemmen de behandeling af op de herkomst van het regenwater, de opslag, de warmtewisselaar en het geplande gebruik. Volledige zuivering is daarom niet altijd nodig.

Thermische benutting verbruikt het water niet

Een gesloten warmtewisselaar houdt regenwater en installatievloeistof fysiek gescheiden. Hergebruik van regenwater blijft mogelijk wanneer temperatuur, materiaalkeuze en waterkwaliteit binnen de eisen van de vervolgfunctie blijven. Een veilige scheiding van de drinkwaterinstallatie blijft altijd noodzakelijk.

Benieuwd hoe je regenwater veilig kunt hergebruiken én thermisch benutten?

We bekijken welke behandeling nodig is om waterkwaliteit en installatie goed op elkaar af te stemmen.

Lianne Horstman regenwaterexpert GEP

Hoe helpt GEP bij het halen van energie uit regenwater?

GEP brengt watertechniek en gebouwenergie samen in één projectaanpak. Daarbij vormen haalbaarheidsonderzoek en ontwerp van aquathermie de basis voor een technisch uitvoerbare oplossing. De uitwerking verloopt van een haalbaarheidsvraag naar een beheersbare installatie.

  • Locatie inventariseren. Opvangoppervlak, opslag, waterfuncties, technische ruimte en energievraag vormen het startbeeld.

  • Balansen doorrekenen. Een tijdsafhankelijke berekening toont beschikbare voorraad, bronherstel, piekbelasting en verwacht aandeel in de energielevering. 

  • Systeem ontwerpen. De berekende omstandigheden worden vertaald naar passende componenten, leidingroutes, besturing en monitoring.

  • Realisatie en beheer organiseren. Inbedrijfstelling, meetpunten, onderhoud en verantwoordelijkheden krijgen een vaste plaats in het plan.

Eigen showroom

Advies over regenwater opvangen? Kom naar de GEP-showroom in Gorinchem. Maak een afspraak voor een adviesgesprek.

Eigen productie

Productie van GEP-producten geschiedt grotendeels in eigen huis, zo kunnen we hoge kwaliteit garanderen en flexibel zijn naar uw wensen.

Grote voorraad

“De beste raad is voorraad”. Dus we houden ons voorraadpeil dusdanig hoog zodat we je orders altijd snel kunnen leveren.

Snelle levering

GEP levert uit eigen voorraad en beschikt over eigen vervoer, dus zijn je systemen en producten voor de Hemelwaterverordening Amsterdam altijd snel leverbaar.

Eigen servicedienst

GEP heeft een eigen servicedienst om je te ondersteunen bij projecten, inbedrijfnames, service en onderhoud.

Hoge kwaliteit

Ervaring, kwalitatieve productontwikkeling en een hoogwaardige productie bieden je KIWA-, Belgaqua en DVGW gecertificeerde producten.

Veelgestelde vragen over energie uit regenwater

Kan een bestaande regenwaterput worden gebruikt?

Een bestaande put is bruikbaar wanneer constructie, bereikbaarheid, waterdiepte en technische staat geschikt blijken. Onderzoek naar historische vulling en lediging laat zien of de oorspronkelijke waterfunctie behouden blijft. Ook moet voldoende ruimte beschikbaar zijn voor leidingen, wisselaar en onderhoud.

Kun je met regenwater ook zonder warmtepomp koelen?

Directe of passieve koeling is mogelijk wanneer de brontemperatuur laag genoeg is voor het afgiftesysteem. Pompen verplaatsen het water door de warmtewisselaar, terwijl sensoren het temperatuurverschil en condensatierisico bewaken. Een compressor hoeft onder zulke omstandigheden niet te draaien.

Welk onderhoud heeft een aquathermie-installatie nodig? 

Het onderhoud voor de installatie bestaat uit periodieke controle van filters, pompen, leidingen, warmtewisselaar en sensoren. Filters worden gereinigd op basis van de aanwezige vervuiling. De warmtewisselaar wordt gecontroleerd op afzetting en een verminderde warmteoverdracht. Metingen van debiet, temperatuur en elektriciteitsgebruik maken afwijkende prestaties vroeg zichtbaar.  

Regenwater Experience Center in Gorinchem

Je kunt de filters, tanks en pompen zien en ervaren in Gorinchem. Maak gerust een afspraak en zie het met eigen ogen.

Klantenservice van 8.30 uur tot 17.00 uur

We staan je graag te woord bij vragen over onze producten, systemen of oplossingen.

One Stop Shop

GEP biedt een totaaloplossing. Dus rechtstreeks kopen bij diegene die engineert en produceert.

Eigen servicedienst

GEP heeft een eigen servicedienst om te ondersteunen bij projecten, inbedrijfnames, service en onderhoud.

Neem contact op met GEP

Wil je ook regenwater opvangen? Of heb je behoefte aan informatie, advies of een systeem op maat? Neem dan contact met ons op, we helpen je graag! en je ontvangt van ons een offerte voor jouw specifieke watersysteem.